Op 3 mei 2026 trokken een zeventigtal lezers en liefhebbers van sciencefiction naar Gent voor de derde editie van 9000con. Als medeorganisator ontving ik een dozijn ingevulde formulieren waarin aanwezigen hun feedback konden delen. Ook dit jaar gaf het publiek weer waardevolle suggesties om het evenement volgend jaar nog verder te verbeteren.

Het begon allemaal als een wild idee van vier mensen die de Vlaamse SF-cons van weleer nieuw leven wilden inblazen: Finn Audenaert, Frank Beckers, Olav Heirman en ikzelf. Op de eerste zondag van mei 2024 presenteerden we een programma van een halve dag, met zeven lezingen van telkens ongeveer twintig minuten.

We kozen enerzijds voor gevestigde namen als sprekers (Anaïd Haen & Django Mathijsen, Johan Klein Haneveld en Charles van Wettum), maar koesterden anderzijds ook de ambitie om elk jaar een ‘wit konijn’ uit onze hoed te toveren: iemand die nog niet bekend was bij de Vlaamse en Nederlandse sciencefictionfans, maar wel iets boeiends te vertellen had.

In 2024 stal Philippe Gijsels de show. Als hoofdstrateeg van BNP Paribas Fortis (in vervlogen tijden bekend als de “Bank van Parijs en de Nederlanden”) vertelde hij ons wat sciencefiction kan leren over de nieuwe wereldeconomie.

Richard Anthone, professor wijsbegeerte, werd door het publiek aangeduid als de grote ster van editie 2025. In zijn lezing over filosofie en sciencefiction kregen we inzicht in de niet-aristotelische denkwijze van A.E. Van Vogt en stelde hij de vraag of de robotwetten van Isaac Asimov ons vandaag nog voldoende zouden kunnen beschermen tegen artificiële intelligentie.

Voor die tweede editie kozen we voor een volledig dagprogramma, met meer spreektijd en twee zalen. Dat laatste bleek achteraf een vergissing. Het was moeilijk de timing tussen beide zalen op elkaar af te stemmen. Sommige sprekers moesten helaas genoegen nemen met een beperkt publiek omdat de meeste bezoekers in de andere zaal zaten. Deze en andere opmerkingen kwamen duidelijk naar voren in de feedback. We hebben er lessen uit getrokken voor de derde editie.

Zo keerden we terug naar één zaal, met behoud van lezingen van ongeveer veertig minuten. Dat bleek de juiste keuze, want de feedback hierover was unaniem positief. Ook de catering werd als een duidelijke verbetering ervaren. Eén punt blijft echter problematisch: de akoestiek. Op sommige momenten waren gesprekken in de cafetaria storend voor wie een lezing in de aanpalende zaal volgde. We werken aan een oplossing.

Als beste sprekers werden dit jaar vooral de professoren in robotica en AI genoemd: Francis Wyffels en Andreas Verleysen. In hun lezing ‘Robots, science vs. fiction’ lazen ze fragmenten voor uit Klara and the Sun van Kazuo Ishiguro en I, Robot van Isaac Asimov. Ze vergeleken de verzonnen robots met wat vandaag technisch al mogelijk is.

Ook ondernemer en investeerder Jan Vorstermans kreeg lof voor zijn overzicht van de religies die aan bod komen in de Dune-reeks van Frank Herbert, waarbij hij telkens de link legde naar bestaande wereldreligies.

Andere sprekers oogstten eveneens waardering. Zo verkocht de Franse schrijfster Noëlle Michel haar volledige voorraad van Schaduwen van morgen, de Nederlandse vertaling van haar sciencefictionroman Demain les ombres. Ze was aangenaam verrast dat ook haar Franstalige werk, zoals de sciencefiction- en horrorthriller Viande, kopers vond bij het nochtans uitsluitend Nederlandstalige publiek. Verder werd De ontdekking van de mens van Frank van Dongen aan menig leeslijst toegevoegd.

De vaststelling dat sprekers er goed in slaagden hun boeken aan de man te brengen, leidde tot een ander aandachtspunt voor de organisatie. We sloten de dag af met een Open Mic, waarbij acht auteurs uit eigen werk voorlazen. Verschillende auteurs gaven aan dit onderdeel liever eerder op de dag te zien, zodat ook zij meer kansen krijgen om hun boeken te verkopen.

Op de vraag welke sprekers men in de toekomst (terug) wil zien, kwam de naam Ruben De Baerdemaeker meerdere keren naar voren. Ook lieten een aantal respondenten weten Charles van Wettum gemist te hebben. Zijn lezing over de Drakevergelijking tijdens editie 2025 was velen bijgebleven. Charles werkte samen met het publiek de formule uit waarmee het aantal intelligente beschavingen in ons melkwegstelsel wordt geschat. Experten zijn duidelijk altijd welkom, op voorwaarde dat ze hun onderwerp boeiend kunnen brengen. Voor de volgende editie denken we dus, naast Ruben en Charles, opnieuw aan twee professoren: een doctor in de wiskunde met een specialisatie in de wetenschapsfilosofie en een professor in de coastal engineering, die ons wetenschappelijke duiding zal geven in de context van ziltpunk en klimaatfictie.

Om voor wat afwisseling te zorgen, hadden we tijdens de vorige edities telkens een onderdeel ‘sciencefiction in de muziek’. Dit jaar vervingen we dit door een filmisch intermezzo. In een reacties lazen we: ‘Het filmpje Adventum liet zien wat er in de SF-wereld mogelijk is qua samenwerkingen.’ Adventum is de verfilming van het kortverhaal Precies zoals hij het wenste, dat vorig jaar verscheen in mijn verhalenbundel Onvoltooid toekomstige tijd. Met toestemming van producent en regisseur konden we een nog onafgewerkte versie van deze kortfilm vertonen.

Naar aanleiding daarvan werd gevraagd om meer aandacht te besteden aan sciencefiction en film. Toch blijven we vasthouden aan ons oorspronkelijke uitgangspunt: 9000con is in de eerste plaats een evenement voor lezers. Film kan een aanvulling zijn, maar boeken blijven centraal staan.

We kijken nu al uit naar de volgende editie van 9000con op zondag 2 mei 2027. Wil je erbij zijn? Noteer die datum dan alvast in je agenda!

Bruno Lowagie